7 czerwca o godz. 16.00 w Kordegardzie Galerii Narodowego Centrum Kultury odbędzie się panel dyskusyjny z udziałem Andrzeja Franaszka, Bogusława Deptuły oraz Pawła Bienia. Punktem wyjścia do rozmowy będzie rysunek postrzegany jako podstawowe medium w twórczości Józefa Czapskiego, stanowiący narzędzie patrzenia, zapisywania rzeczywistosci i walki o samego siebie oraz kolaż Grzegorza Kozery, jako forma rejestracji mnemotechnicznej.
Uczestnicy panelu spróbują odpowiedzieć na pytania: czym dla Czapskiego był rysunek? Czy był jedynie notatką z rzeczywistości, czy może formą duchowej praktyki, doświadczeniem skupienia bliskiego modlitwie? Jak rozumiał „bezcenne rany”, cierpienie chroniące duszę przed jałowym spokojem i „śmiercią za życia”?
Andrzej Franaszek przywoła początki fascynacji Czapskiego rysunkiem, paryskie lata 20., spotkanie z tajemniczym, młodym artystą, który poważnie traktował studia nad kreską i który, jak wspominał sam Czapski, sprawił, że „może bym nie wszedł w rysunek”.
Wspomniane zostaną spontaniczne szkice wykonywane podczas spotkań rosyjskiej emigracji, często na odwrocie kartonowych tacek po ciastkach przynoszonych z pobliskiej cukierni.
Paneliści odwołają się do refleksji Czapskiego o samym akcie rysowania, o chwili, kiedy kreska zaczyna żyć, a artysta „jest na końcu ołówka”. Wspólnie zastanowimy się, jak poprzez rysunek możliwe stawało się doświadczenie wolności, istnienia poza codzienną trywialnością i ciężarem historii.
Paneliści podejmą próbę określenia relacji między pracami Czapskiego a kolażami Kozery prezentowanymi w Kordegardzie. Czy jest to dialog? Kontynuacja? Twórcze dopisanie historii? Przyjrzą się kolażowi, osadzając twórczość Kozery w kontekście XX-wiecznej historii tej techniki.
Paweł Bień opowie o rytmie i strukturze czasowej kolażowych światów Kozery oraz o kolażu jako sposobie odtwarzania i twórczego dopisywania historii, w tym historii podróży Czapskiego.
Spotkanie będzie okazją do spojrzenia na rysunek i kolaż jako formy intensywnego przeżywania świata.